Zonder vrijwilligers geen Diemer Festijn: “Iemand die de kratjes tilt, is net zo belangrijk als Wim en ik”
Dinsdag is het Diemer Festijn voor de 42ste keer geopend. Al jarenlang zijn René Knigge en Wim Bohnenn het gezicht, maar zonder de tientallen vrijwilligers, de coördinatoren van de crew en het bestuur zou het succesvolle event niet kunnen bestaan. Een dubbelinterview over het belang van een gratis feest in Diemen, de traditie van het vuurwerk en de mensen die jaarlijks hun schouders onder het festijn zetten. “Sommigen wonen zelfs niet eens meer in Diemen, maar komen toch elk jaar terug om zich helemaal uit de naad te werken.”
Dat Bohnenn hier vanavond zit in de foyer van Theater de Omval, is opvallend. Ajax speelt een voorrondewedstrijd in de Conference League. Bohnenn heeft een Ajax-hart – hij was er jarenlang spreekstalmeester tijdens huldigingen – maar lijkt er laconiek onder. “Afspraak is afspraak,” vindt Knigge. “Dit stond al tijden in onze agenda. Niks aan te doen.”
Knigge is de spraakzaamste van de twee. Hij is al negentien jaar voorzitter van de Stichting Diemer Festijn en regelt alles samen met zijn collega-bestuurders: van vergunningen het formele contact met de gemeente. “Bij hem rinkelt de telefoon als eerste,” zegt Bohnenn. “Of op z’n Amsterdams: hij is de katvanger.” De aansturing van de crew- de vrijwilligers – ligt in handen van diverse coördinatoren, benadrukt Knigge. En de crew functioneert op haar beurt onder de verantwoordelijkheid van het bestuur. Bohnenn zelf – meer van de kwinkslagen en de grappige verhalen – is het cement van het festijn. Waar Knigge de formele en bestuurlijke kant vertegenwoordigt, zit Bohnenn nadrukkelijk op inhoud, sfeer en programmering.
Met zijn “mooie contacten” in de entertainmentwereld weet hij elk jaar weer aansprekende artiesten te regelen. Zo staan in de feestweek Ruth Jacott, Gerard Joling, Mart Hoogkamer en Glennis Grace op het podium. Bohnenn bepaalt wie er door de “filter” komt: “Artiestenbureaus kunnen van alles aanbieden, maar ik kijk of iemand bij het karakter van het Diemer Festijn past.”
Geheim recept
Streng? Ja, Maar de aanpak is mede het geheime recept achter het succes van het Diemer Festijn. Niet iedere artiest past met zijn of haar repertoire op het Diemer Festijn. Dan krijg je namelijk een heel ander feest met ander publiek. Knigge: “Het is een bewuste keuze. We willen bekende, maar toegankelijke artiesten die passen bij het brede, feestelijke en laagdrempelige karakter van het Diemer Festijn.” Bekende artiesten worden verspreid over de dagen geprogrammeerd. Bohnenn legt uit dat de zwaarste namen niet per se op zaterdag hoeven, omdat die dag toch al aardig volloopt. Daarom zet hij sterke trekkers juist eerder in de week.
“Bij het zien van het programma zei iemand mij: ik weet niet meer op welke avond ik thuis moet blijven. Dat willen we hebben,” vult Knigge hem lachend aan. Kritiek op het Nederlandstalig repertoire is er ook. “Daar heb je twee oren voor. Erin en eruit. Wij kiezen hiervoor,” zegt Knigge ferm.
Het Diemer Festijn is en blijft gratis. Daar gaan Knigge en Bohnenn niet aan tornen. Het hoort echt bij de identiteit: “Het Diemer Festijn moet voor iedereen toegankelijk zijn. Dus of je rondom gevuld bent of geen cent te makken hebt”. Knigge noemt mensen die afhankelijk zijn van de voedselbank: “Die moeten ook één keer in het jaar gewoon lekker naar een feestje kunnen zonder dat ze entree hoeven te betalen.” Kaartverkoop is dus een no-go. “Nee, dat gaat echt niet gebeuren. Ik zal me ertegen verzetten.”
Streken tijdens de Super Bingo
Bohnenn is ook de presentator van de Super Bingo, een van zijn hoogtepunten. En blijkbaar niet alleen voor hem. “Vorig jaar stonden om 11.45 uur al mensen voor de deur, terwijl de bingo om 12.00 uur begon. Zodra de deuren opengingen, renden mensen naar binnen om een tafeltje te bemachtigen. Binnen de kortste keren zat de tent rammetje vol.”
De crew maakte er vroeger een sport van om hem uit zijn concentratie te halen. “De vrijwilligers met wie we toen werkten, waren nog wat vrijpostiger dan nu. Brutaler. Kreeg ik een gieter boven mijn hoofd waardoor ik telkens dacht dat ik nat zou worden. Of ze tilden het podium met een krik omhoog, zodat ik steeds hoger kwam te staan.” Achter de bar keek de crew gespannen toe wat er nu weer zou gaan gebeuren. En ook het publiek, dat er elk jaar speciaal voor terugkeerde, verwachtte weer een nieuwe streek.
Die vrijwilligers vormen het hart van het Diemer Festijn. Die zijn goud waard: zonder hen zou het event allang niet meer bestaan, zegt Knigge. Betaalde krachten zouden het financieel onhaalbaar maken. Het Diemer Festijn bestaat uit een vaste crew van zo’n veertig tot vijftig vrijwilligers. Ze noemen zichzelf de “septemberfamilie”, aldus Knigge. Sommigen wonen zelfs niet eens meer in Diemen, maar komen toch elk jaar terug om zich “helemaal uit de naad te werken”. We doen het allemaal samen, zegt hij. “Iemand die de kratjes tilt, is net zo belangrijk als Wim en ik”
Vuurwerkshow
Het Diemer Festijn wordt traditiegetrouw afgesloten met een vuurwerkshow op de Venserkade. Tot ongenoegen van sommige politieke partijen, in het bijzonder GroenLinks en PvdA (nu verenigd in Pro). Zij stelden na de vorige editie vragen over aan het college van B&W. Hun voornaamste bezwaren: vuurwerk zorgt voor vieze lucht en geeft overlast voor mensen en dieren. Ook kan het slecht zijn voor de nachtrust en gezondheid.
Er zijn ook andere opties om het Diemer Festijn mooi af te sluiten, zoals bijvoorbeeld een lichtshow, vonden de partijen. Maar de twee organisatoren willen er niks van weten zolang ze, naar eigen zeggen, geen passend alternatief hebben gevonden ter vervanging van het vuurwerk “Het blijft voorlopig zoals het is,” zegt Knigge. “Het is ook een vorm van crowd control. We willen dat iedereen stapsgewijs het festivalterrein en de tent verlaat zaterdagavond. Als je hen dan naar de Venserkade weet te trekken met iets spectaculairs waar iedereen op afkomt, is dat voor ons en de gemeente pure winst. Dan kunnen we immers meteen beginnen met schoonmaken en de boel opruimen.”
Daarna, soms zelfs om 2 uur ’s nachts, volgt een traditioneel moment met de vrijwilligers: er staat een buffet klaar en Knigge spreekt de crew toe. “Dan kan iedereen elkaar even op de schouders kloppen: zo, dat hebben we toch maar weer geflikt met elkaar.” Voor hemzelf is het vooral een moment van opluchting. “Alles is weer goed gegaan, op naar volgende editie.” Als het feest is afgelopen, is er meteen weer de blik op volgend jaar. Bohnenn: “Noem me een event in Diemen waar echt iedereen naar uitkijkt? Ik kan er geen noemen, hoor. We zijn uniek.”
Het programma van het Diemer Festijn, naast de kermis, de Super Bingo en de kramendag op 12 september, is te zien via hun site: https://diemer-festijn.nl